Voor je raap

“Liever een raket in de tuin dan een Rus in de keuken.” Het klinkt als een slogan uit een vervlogen tijdperk, ergens tussen het eind van de Koude Oorlog en de opkomst van MTV. Toch is deze kreet actueler dan ooit. Ooit stond hij symbool voor de angst voor het Rode Gevaar, het oprukkende Sovjetrijk dat z’n schaduwen wierp over West-Europa. Nu, ruim veertig jaar later, blijkt die schaduw nooit echt verdwenen. Hij heeft alleen een nieuwe vorm aangenomen – één met het gezicht van Vladimir Poetin. Nederland, jarenlang kampioen in bezuinigen op Defensie, haalt momenteel de ene na de andere militaire inhaalslag in. Van een armetierig defensiebudget van net boven de NAVO-norm, gaan we richting 5% van het Bruto Nationaal Product. Ter vergelijking: dat is ongeveer het niveau waarop de Verenigde Staten in de jaren ’80 hun wapenwedloop met de Sovjet-Unie financierden. We hebben dus niet zomaar een tandje bij geschakeld; we zijn in een compleet nieuwe versnelling terechtgekomen. Poetin, de katalysa...

Winterswijk, een ogenschijnlijk rustig dorp in de Achterhoek, werd de afgelopen maanden het toneel van angst, opruiing en geweld. Een gemeente waar men elkaar normaal bij naam kent, waar het leven zich afspeelt tussen de markt, de bakker en het voetbalveld. Maar nu is Winterswijk een plek geworden waar politici zich niet meer veilig voelen, waar ramen sneuvelen, auto’s in brand worden gestoken, en raadsleden worden bedreigd vanwege een besluit over de opvang van minderjarige asielzoekers. En dat allemaal gevoed door leugens, misinformatie en kwaadwillende opruiers. De aanleiding was de komst van een groep minderjarige meisjes die in Winterswijk zouden worden opgevangen. Een humaan besluit, zou je denken, want deze kinderen, vaak gevlucht voor oorlog, geweld of onderdrukking, verdienen een veilige plek. Maar in Winterswijk bleek een andere werkelijkheid te ontstaan, niet die van opvang en zorg, maar die van angst en haat. Opruiers grepen hun kans. In chatgroepen, op sociale media, en in...

Er wordt vaak met beschuldigende vingers gewezen naar migranten, asielzoekers, statushouders. Gelukzoekers, noemt de PVV ze steevast. Mensen die volgens Geert Wilders en zijn aanhang komen om hier de vruchten te plukken van een verzorgingsstaat waarvoor ze zelf niets hebben bijgedragen. Maar wie écht goed kijkt naar het gedrag van een grote groep PVV-Kamerleden, ziet dat de term “gelukzoeker” een verrassende spiegel biedt. Niet voor de ander, maar voor henzelf. Want wat gebeurt er eigenlijk in de Tweede Kamer, sinds de PVV er met 37 zetels zit? We zien Geert Wilders op het toneel – scherp, geroutineerd, altijd met een quote klaar voor de camera. Maar achter hem? Een batterij van 32 Kamerleden die het politieke equivalent vormen van lege stoelen met stemknoppen. Geen moties, geen amendementen, geen schriftelijke vragen aan het kabinet, geen initiatieven, geen inbreng in debatten. Stilte. Absolute, oorverdovende stilte. De trekpoppen van Geert Het beeld dat zich aftekent is er één van ge...

Er zijn mensen die een vakantie boeken naar Bali, met een infinity pool, cocktails in een kokosnoot en handdoeken die dagelijks in een zwanenvorm gevouwen worden. En dan ben ik er, met m’n tentje, een gaspitje uit 1982 en een hoofd vol goede bedoelingen, op een boerencamping ergens tussen de weilanden van Drenthe. “Terug naar de natuur,” zei ik tegen mijn partner. “Heerlijk buitenleven, rust, ruimte, geen stress.” Dat klonk allemaal heel idyllisch. Tot ik op dag één werd aangevallen door een zwerm muggen met bloeddorstige ambities en m’n luchtbed zichzelf om half drie 's nachts transformeerde tot een lege plastic zak. Maar dat was nog maar het begin. Ochtendglorie met ADHD-haan De romantiek van het boerenleven begint vroeg. Héél vroeg. En als ik zeg vroeg, bedoel ik 05:02 uur. De zon is nog bezig met stretchen achter de horizon, maar Boer Harms' haan heeft blijkbaar een interne wekker die op paniekstand staat. Niet zo’n gezellige kukeleku uit een kinderboek, nee — dit beest kli...

Het leek een onschuldig muzikaal relletje, een stormpje in een glas water. Maar voor Douwe Bob werd het een orkaan die zijn leven overhoop blies. In sneltreinvaart belandde hij in het vizier van minister van Justitie Dilan Yeşilgöz, en wat begon als maatschappelijk debat, eindigde in regelrechte intimidatie, bedreigingen en een gedwongen vlucht uit Nederland. Wat is er gebeurd? Hoe kon een zanger, bekend van zijn laid-back attitude en liefdesliedjes, verstrikt raken in een politieke en maatschappelijke maalstroom die hem de grens over dreef? De clash met Yeşilgöz Het begon allemaal met Douwe Bob’s openlijke uitspraken over vrijheid, overheidsbeleid en zijn kritiek op de toenemende bemoeienis van de overheid met het privéleven van mensen. Hij deinsde er niet voor terug om op sociale media en in interviews zijn zorgen te uiten over wat hij "een groeiende angstcultuur" noemde. Voor Yeşilgöz, die zich graag profileert als de onwrikbare hoeder van orde en veiligheid, was dat een b...

Donald Trump is terug. Zijn economische plannen, of beter gezegd, zijn financiële gok, beloven de Verenigde Staten in een duizelingwekkende schuldenval te storten. Een extra 8 triljard dollar aan staatsschuld. Dat is geen typfout. Acht triljard. Terwijl men in Washington zich zorgen maakt over de houdbaarheid van de Amerikaanse begroting, lijkt Trump vastbesloten om een pad te kiezen dat de kloof tussen rijk en arm nog verder zal vergroten. Schuldenexplosie als economische motor? Trump’s economische beleid is gebaseerd op het klassieke Republikeinse recept: belastingen verlagen, vooral voor de rijksten en het bedrijfsleven, en hopen dat de zogenaamde ‘trickle-down’-effecten de rest van de samenleving zullen bereiken. Dit was tijdens zijn eerste termijn al zichtbaar, toen de enorme belastingverlagingen uit 2017 vooral de top 1% bevoordeelden. Die lijn wil hij nu doortrekken, maar op een nog veel grotere schaal. Volgens ramingen zal zijn beleid de staatsschuld met 8 triljard dollar verho...

In een tijd waarin polarisatie hoogtij viert, lijken begrippen als "jood" en "zionist" steeds vaker op één hoop gegooid te worden. Op sociale media, in demonstraties, in gesprekken aan talkshowtafels of op straat wordt er met termen gesmeten alsof ze uitwisselbaar zijn. Maar dat zijn ze niet. Het is tijd om helderheid te scheppen in deze verwarring — want verwarring leidt tot stigmatisering, en stigmatisering tot haat. Wat is een jood?Het jodendom is in de eerste plaats een religie, een cultuur en voor velen ook een etniciteit. Een jood kan religieus zijn, maar dat hoeft niet. Er zijn seculiere joden, liberale joden, orthodoxe joden en alles daartussenin. Sommigen volgen strikt de spijswetten, anderen vieren hooguit de Joodse feestdagen symbolisch. Je bent volgens de religieuze traditie joods als je moeder joods is, of als je officieel bent toegetreden tot het jodendom via een bekering. Maar veel joden identificeren zich als joods zonder actief religieus te zijn. Vo...